مصطفى النوراني الاردبيلي
429
دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى )
آرام نمود . « 8 » سنبله و دانههاى گل فندق درمان سرگيجه مىباشد . « 9 » پوست شاخههاى جوان و تازه درخت فندق به مقدار بيست گرم در يك ليتر آب اگر جوشانده شود براى حالاتى كه در اثر تب به وجود مىآيد ، مؤثر است . فندق براى تغذيه اشخاص مبتلا به قند تجويز مىگردد . « 1 » فندق جارو در مدارك مختلف با نامهاى فندق جارو ، گورجين آغاسى و هامامليس آمده است . مشخصات : درختچهاى است كوتاه ، به بلندى حدود 3 - 2 متر ، برگهاى آن بيضى با دندانههاى غير منظم قوسى و رگبرگهاى مشخص شبيه برگ فندق . گلهاى آن زرد كوچك كه معمولًا پس از ريزش برگها ظاهر مىشوند . ميوه آن كپسول است كه در آن دانههاى روغنى قرار دارند . تركيبات شيميايى : در برگ و پوست فندق جارو اسانس وجود دارد و وجود ماده تلخى به نام هامامليس در آن مشخّص شده است . بهعلاوه در گلهايى كه روى برگهاى گياه پديد مىآيد و همچنين در پوست درختچه ، اسيد گاليك و رزين وجود دارد . خواص - كاربرد : از تقطير پوست درختچه محلول الكلى به دست مىآورند كه محلول قابضى است و بهصورت مصرف خارجى آن را در درمان اعضاى شكسته به كار مىبرند . در مورد خونريزى از ريهها ، معده ، رحم ، امعاء و احشاء و . . . داروى بى بديلى است .
--> ( 8 ) - همان ، ص 176 . ( 9 ) - اسرار خوراكيها ، ص 227 . ( 1 ) - ميوهها و سبزيهاى شفابخش ، ص 17 .